Archive | April, 2014

Diwrnod San Siôr – neu la Diada de Sant Jordi

23 Apr

Efallai byddai rhai ohonoch yn adnabod Diwrnod San Siôr fel dydd gwyl nawddsant Lloegr. Ond dim yn Lloegr yn unig y nodir yr achlysur hwn. Yng Nghatalwnia, arddelir y traddodiad mewn modd lliwgar, traddodiadol a diddorol. Prin y gellir dweud y dethlir diwrnod cenedlaethol y Saeson, gyda dathliadau fel y Jiwbilî ac ‘Armed Forces Day’, mewn ffug-wisg o Brydeindod rhemp, yn cymryd  lle diwrnod eu nawddsant. Fodd bynnag, rwy’ bob amser wedi bod o’r farn bod cenhedloedd bychain di-dalaith yn dathlu gwyliau cenedlaethol gyda mwy o angerdd, a dyw diwrnod Sant Jordi yng Nghatalwnia ddim yn eithriad.

Yng Nghatalwnia, mae diwrnod San Siôr, neu “la Diada de Sant Jordi’, yn un o brif wyliau’r wlad, ac yn gyfuniad braf o ddiwylliant, cariad a chenedlaetholdeb. Er nad yw cyn bwysiced i´r achos genedlaethol â’r 11eg o Fedi, sy’n nodi’r diwrnod y cwympodd Barcelona i luoedd y Borboniaid yn 1714, nodir Sant Jordi fel diwrnod y cariadon yng Nghatalwnia. Yn draddodiadol, fe rhoddir rhosyn i’r ferch oddi wrth y bachgen a llyfr i’r bachgen oddi wrth y ferch, ond yn y blynyddoedd diwethaf mae’r elfen (braidd yn rhywiaethol) hyn wedi newid cryn dipyn, gyda phawb yn mwynhau derbyn llyfr.  Yn yr wythnos neu ddwy yn rhedeg i fyny at ddiwrnod Sant Jordi, trafodir y llyfrau diweddaraf ar y silffoedd yn frwd, gyda nifer yn ysu cael gwybod pa lyfr  werthodd orau ar y diwrnod. Yn ddiweddar, mae llyfrau ynglyn ag annibyniaeth, yr economi a nofelau hanesyddol wedi cyrraedd y brig, o ystyried y broses wleidyddol ddiddorol yng Nghatalwnia ar hyn o bryd.

Y peth mwyaf hyfryd ynglyn â’r diwrnod yw rôl cymdeithas sifil mewn creu awyrgylch bryferth, gyda chlybiau ieuenctid, scowtiaid, pleidiau gwleidyddol, timoedd chwaraeon a hyd yn oed cylchoedd gweu yn dodi stondin yn y stryd a gwerthu rhosod a llyfrau ail lawd i godi arian dros eu hachos. (Rwy’n ysgrifennu’r blogiad hwn braidd yn hwyr gan fy mod wedi bod yn gwerthu rhosod a llyfrau gyda changen ieuenctid Esquerra Republicana yn ystod y prynhawn!). Afraid dweud mai dyma un o fy hoff ddiwrnodau – ac yn wers i ni yng Nghymru am bwysigrwydd cadw traddodiadau ac arddel cymdeithas sifil gref.

Feliç Diada de Sant Jordi!

Llun: Avui toca omplir els carrers de roses i llibres, el #9N2014 toca omplir les urnes de vots per la llibertat #SíSí #guanyarem Avui estem a Ronda del Guinardó 32 i al c/tajo amb passeig Maragall, t'hi esperem! #FeliçSantJordi #SantJordi2014
Poster gan Esquerra Republicana i ddathlu Sant Jordi ac i alw am annibyniaeth.